Düztabanlık (Pes planus),

Düztabanlık (Pes planus), ayaktabanındaki uzunlamasına veya enlemesine olan ayak kemerlerinden birinin düzleşmesi veya ortadan kalkmasıdır. Bu durum yaylanma olanağını ortadan kaldırır ve yürüyüş, koşma sırasında normal hareket edilmesini engeller.

Yassı ayaklar (pes planus veya düşük kemerli ayak da denir) postür (duruş) bozukluğu sebebidir. Ayağın kemerleri çöker ve ayak tabanının tamamı zemine kısmen veya tam olarak temas eder. Bazı bireylerin (genel nüfusun yaklaşık% 20-30’u) bir ayağında (tek taraflı) veya her iki ayağında gözlenebilir.

Ayağın kemer yapısı ile alt bacağın biyomekaniği arasında fonksiyonel bir ilişki vardır. Kemer ön ayağı ve arka ayağı arasında elastik, yaylı bir bağlantı sağlar. Bu ilişki, ayağın ağırlık yükü sırasında oluşan kuvvetlerin büyük bir kısmının, bacak ve kalçanın uzun kemiklerine ulaşmasından önce yürüme sırasında adım yere uygulanan etkiye karşı oluşan tepki kuvvetinin yumuşatılmasına yardımcı olur.

Pes planus’da, talus kemiğinin başı, navikülerden medial ve distal olarak yer değiştirmiştir. Sonuç olarak, tibialis posterior kasının ligamenti ve tendonu uzar. Böylelikle pes planuslu bireylerde medial longitudinal ark (MLA) fonksiyonunu kaybeder. MLA, hem oturma hem de ayakta durmak pozisyonlarda mevcut değilse veya işlevsiz ise, birey “sert” düztabandır. Kişi ayakta değilken ayakta MLA mevcut ve işlev görüyor fakat ayakta iken bu kemerin ayak tabanında ortadan kaybolursa, birey “yumuşak”  düztabanlıdır.

Çocuklar

Yassı ayakların görünümü bebeklerde normaldir ve yaygın olarak görülmektedir; kısmen “bebek ayak tabanı yağı” gelişmekte olan kemerleri maskeler ve kemer henüz tam olarak gelişmediği için kısmen de izlenmeyebilir. İnsan ayak kemeri normal kas, tendon, ligament ve kemik büyümesinin bir parçası olarak bebeklik döneminde ve erken çocukluk döneminde gelişir. Özellikle ayak jimnastiği ile ayakların eğitimi ve çeşitli arazide yalınayak yapılması, çocukluktaki kemer oluşumunu kolaylaştırabilir; en geç dört ila altı yaş arasında ayak kemeri gelişmiş. Çocuklarda yumuşak ayak kemerlerinin gelişimi genellikle çocuk ergenlik döneminden başlayıp erişkinliğe kadar ilerlemektedir.

Küçük çocuklarda düztabanlığı ebeveynleri veya diğer yetişkin bakım görevlilerinin kontrol etmeleri gerekir. Görsel denetimin yanı sıra, bir çocuğun tuhaf ya da beceriksizce, örneğin ayakların dış kenarları üzerinde yürümeye başlayıp başarmayacağına veya uzun yürüyüşler sırasında gevşeyeceğine dikkat etmeli ve çocuğa ayak ağrısı ya da yorgunluk hissedip hissetmediğini sormak gerekir. Ayak bileğinde kas ağrıları, kemer ağrısı veya ayak çevresindeki diğer ağrılardan şikayet eden çocuklar düztabanlı olabilir. Diz eklemlerinde ağrı veya rahatsızlık da gelişebilir. Yakın zamanda yapılan randomize kontrollü bir araştırmada çocuklarda düz ayakların tedavisinde pahalı reçeteli ortezlerin (ayakkabı insertleri) ya da daha ucuz tezgah üstü ortezlerin tedavide etkinliği hakkında bir kanıt bulunamamıştır.

Bir semptom olarak, düz ayaklar, genellikle, dispraxia, ligaman laksitesi veya aşırı hareketlilik gibi genetik kas-iskelet sistemi koşullarına eşlik eder.

Patofizyoloji

Yapılan araştırmalar, yetişkinlerden elde edilen düztabanlı hastalardan alınan tendon örneklerinin proteolitik enzim aktivitesinin arttığı kanıtı gösterilmiştir. Bu enzimler, ilgili tendonların bileşenlerini parçalayabilir ve ayak kemerinin düşmesine neden olabilir.

Teşhis

Birçok tıp uzmanı, hastayı ayakta tutarak veya yalnızca onlara bakarak inceleyerek düz bir ayak teşhisi yapabilir. İpucu parmak üzerine çıkarken, gevşek eklemleri olan bir çocuğun esnek düz bir ayağı olduğunda deformite düzelir. Düz düzeltilmiş ayağı olan yetişkinlerde böyle bir düzeltme görülmemektedir.

Kolay ve geleneksel bir evde teşhis, ayakları suya ıslatmak ve daha sonra düz beton veya ince karton kağıt gibi pürüzsüz ve düz bir yüzeyde durmak suretiyle gerçekleştirilen “ıslak ayak izi” testidir. Genellikle, temas eden ayağın tabanı (ayak izi bırakır) arttıkça ayak da düzleşir. Aşırı durumlarda, bükülmüş düz ayak olarak bilinen, ayak izinin tüm iç kenarı aslında dışa doğru çıkıntı yapabilir; burada, normalden yüksek bir kemerde, ayağın tabanının bu kısmı toprağa hiç temas etmez.

Düztabanlık doğuştan olabildiği gibi, kas zayıflığından da kaynaklanabilir. Düzeltici hareketler ve ayakkabılar içine konulacak ortopedik tabanlıklarla, düztabanlık giderilebilir.

 

Pes Planus (Düztabanlık) ve Dr. Kamil Teker Yöntemi

Ayak bileğindeki rahatsızlığın sebebini saptamak üzere birinci adımda hasta detaylı muayene edilir. Ana sebep saptandıktan sonra ana sebep ve yol açtığı sonuçları kapsayan tedavi yaklaşımı ile  tam şifa sağlanabilmektedir.

Ayak tabanı yere temas kusurlarında postural denge düzenlenerek tedaviye başlanmaktadır. Öncelikle ayak bileği rahatsızlıklarında sağlıklı ayakkabı kullanılması vazgeçilemez şarttır.

Terlik kullanılması terk edilmelidir. yürüme süresi boyunca terliğin ayakta kalması için ayak eklem hareketleri sınırlandırılmaktadır. bu sınırlama ayak eklem bağlarının daha hızlı yozlaşmasına sebep olabilmektedir.

Yüksek topuklu, kalın tabanlı ve sert tabanlı ayakkabılar yürüme ve ayakta durma sırasında ayak bileğinde tüm eklemlerdeki esnek hareketi engellemekte ve eklem bağlarının hızlı yıpranmasına  yol açmaktadır.

Ayak tabanı yere temas kusurlarının düzeltilmesi, sağlıklı ayakkabının kullanılmasına ek olarak ayak bileğinin esnekliğini geliştiren egzersizler tedaviye eklenir.

Ayak bileği eklemlerindeki subluksasyonlar (çıkık) nedeniyle eklem kilitlenmektedir. Eklemin kilitlenmesi, hareketle kemikler arasında gözlenen ritmik kayma hareketinin kaybolması ve eklem kapsülündeki gerilim nedeniyle sinir duyusunun bozulması ve eklem içi sıvı içeriğinin azalması sonucu zamanla yaklaşık 6 ayda kireçlenme gelişmektedir.

Ayağın yere temas kusuru saptanarak tabanlık ayarlamak suretiyle düzelte yapılabilir. Özel tabanlıklar ile topuk kemiğinde sapma düzeltilebilir. Genç 50 yaş altı bireylerde yaklaşık dört yıl tabanlık desteği ile düztabanlık iyileştirilebilir. Elli yaşın üzerindeki bireylerde tabanlık kullanımı ömür boyu sürmektedir.

Dr. Kamil Teker Yöntemi ile ayak bileğinde eklemlerdeki kemikler arasındaki hizalanma kusurları, subluksasyonlar (çıkık) manüplasyon ve mobilizasyon teknikleri ile düzeltilebilmektedir. Manuel terapi teknikleri ile ayak bileği eklem hareket açıklığı normal düzene kavuşturulur.

Ayak bileği eklemini oluşturan yıpranmış, yozlaşmış bağlar yenileyici enjeksiyon tedavisi yenilenmeye teşvik edilebilmektedir. Eklem kapsülünü oluşturan bağların ve çevre yumuşak dokunun (kas,fasya, deri, vb) onarılması ve yenilenmesi sağlanır.

Ayak bileğini oluşturan kemikler arası uyum ve eklem bağları arasındaki denge kurulduğu oranda ayak bileğinde ağrı ve hareket kusuru kaybolmaktadır: ameliyatsız ve ilaçsız…

Tedavi programı tamamen doğal ve zararsız olup eklemin orjinalliğini bozmadan eklemdeki hareket kusurunu onarma metodudur.